Pokrov Presvete Bogorodice

Pokrov Presvete Bogorodice

Advertisement

Srpska pravoslavna crkva i njeni vernici proslavljaju praznik Pokrova Presvete Bogorodice. Vernici praznik Pokrova Presvete Bogorodice obeležavaju kao pomen na crkveni događaj kada se Bogorodica tokom bogosluženja javila narodu okupljenom na molitvi.

Crkva od najstarijih vremena proslavlja Presvetu Bogorodicu, Onu blagoslovenu Djevu Mariju koja se udostojila da rodi Spasitelja sveta Gospoda našeg Isusa Hrista, Onu koja je zaštitnica i pokroviteljka vascelog roda čovečjeg. Praznikom Pokrova Presvete Bogorodice proslavljamo duhovno pokroviteljstvo, posredovanje i zastupništvo pred Bogom, koje dobijamo usled velikog milosrđa i ljubavi Presvete Bogorodice prema nama.

Među praznicima Presvete Bogomajke pribrojan je i praznik Pokrova Presvete Bogorodice, koji je ustanovljen u spomen blagoslovenog događaja u 10. veku (911. godine), za vreme vizantijskog cara Lava Mudrog, u carigradskom hramu Vlaherni. Bogorodičin hram u Vlaherni nalazi se u severozapadnom delu Carigrada pokraj Zlatnog roga. Ovaj znameniti hram sagradila je supruga cara Markijana, carica Pulherija, dok je car Lav Veliki pored glavnog hrama podigao manji hram u koji je položio rizu Presvete Bogorodice, koja je 469. godine donesena iz Svetog grada Jerusalima, a koja je čuvana u raskošnom kivotu obloženom zlatom i srebrom. Kraj ovog kivota sa rizom Presvete Bogorodice služilo se svenoćno bdenije u čast Presvete Bogomajke.

U četvrti čas noći, iznad sabranog vernog naroda pojavila se Presveta Bogorodica sa raširenim omoforom na rukama, kao da pokriva sav narod. Sva je blistala u neiskazanom sjaju, okružena apostolima, svetiteljima, mučenicima i devicama. Preklonivši kolena, Ona se dugo molila, zalivajući suzama svoje bogoliko i prečisto lice. Sveti Andrej videvšii to javljanje Presvete Bogomajke pokaza rukom svom učeniku, blaženom Epifaniju, i upita ga: “Vidiš li, čedo moje, Caricu sveta kako se moli za sav svet?” Odgovori Epifanije: “Vidim, oče sveti, kako je pokrila svojim časnim pokrovom, koji je svetliji od munje, sav narod koji je u hramu!ˮ Ovim blagoslovenim javljanjem Presveta Djeva je potvrdila molitveno zastupništvo i utehu za vasceli svet.

Kada je u pitanju služba ovog praznika, koji je verovatno ustanovljen od strane Rusa, zanimljivo je da se u Grčkoj Crkvi i grčkim bogoslužbenim knjigama ne pominje, ali je misao o ovom prazniku bila prisutnau jelinskom narodu, što nam potvrđuju neke od bogoslužbenih himni koje Presvetu Bogorodicu nazivaju pokrovom i pokroviteljkom svake hrišćanske duše. Kao što malo dete svu bezbednost i zaštitu vidi u svojoj majci, tako svaka duša hrišćanska pribegava Presvetoj Bogomajci koja nas svojim pokrovom zakriljuje i čuva od svakog iskušenja i zla. U troparu praznika molimo se da nas naša Molitvenica svojim Pokrovom izbavi od svakoga zla:

Danas kao blagoverni narod svetlo praznujemo, obasjani i osenjeni Tvojim dolaskom, Bogomati, i gledajući Tvoj prečisti lik, sa umiljenjem govorimo: Zakrili nas slavnim Tvojim Pokrovom i izbavi nas od svakoga zla, moleći Sina Tvoga, Hrista Boga našeg, da spasi duše naše.

Profesor Lazar Mirković u svojoj Heortologiji napominje da u Rusiji već od 12. veka postoje mnogi hramovi posvećeni Pokrovu Presvete Bogorodice. U srpskim mesecoslovima i tipicima iz 15. i 16. veka ne pominje se praznik Pokrova Presvete Bogorodice, što znači da je u Srpskoj Crkvi služba ovog praznika ušla zahvaljujući ruskim bogoslužbenim knjigama krajem 17. i početkom 18. veka.

Zanimljivo je da, pored 12. velikih praznikâ, jedino praznik Pokrova Presvete Bogorodice i praznik Obrezanja Gospodnjeg u tipiku imaju znak +, zato što na jutrenju ovih praznika pojemo samo praznični kanon. Praznik Pokrova, za razliku od ostalih Bogorodičinih praznika, nema ni pretprazništvo ni poprazništvo. U osveštanoj tradiciji Crkve uvek se nakon velikih praznika naredni dan proslavljaju svetitelji koji su učesnici tog praznika. Takav slučaj je i sa praznikom Pokrova Presvete Bogorodice, gde narednog dana proslavljamo Svetog Andreja Hrista radi jurodivog.

Djeva danas u crkvi predstoji i nevidljivo se sa svima svetima moli Boga za nas. Angeli se sa arhijerejima klanjaju, a Apostoli se sa Prorocima vesele, jer Prevečnog Boga za nas moli Presveta Bogorodica.

Narodni običaji i verovanja na Pokrov Presvete Bogorodice

U Popovom polju mnoge žene poste pred Pokrovice kako bi se pričestile na sam dan praznika. Slave ga žene da bi lakše rađale i podizale decu. Oni koji nemaju dece se mole na taj dan Presvetoj Bogorodici da dobiju decu.

Njena odežda je simbol pokroviteljstva i zaštite od gladi, bolesti i pomora. Ovaj praznik se često naziva i Pokrovice i smatra se da je ženski praznik, posebno posvećen porodiljama i majkama. Zbog toga bi sve pripadnice lepšeg pola trebalo da budu posebno pažljive i da ne rade nikakve teške fizičke poslove.

U Srbiji je običaj da žene ovaj dan posvete poštovanju Bogorodice, a svaka devojka bi trebalo da se pomoli ovoj svetici kako bi jednog dana zatrudnela i odgajala decu u zdravlju i sreći.

Osnovni podaci:
Pokrov Presvete Bogorodice
Naziv članka:
Pokrov Presvete Bogorodice
Opis:
Srpska pravoslavna crkva i njeni vernici 14. oktobra proslavljaju praznik Pokrova Presvete Bogorodice.
Autor:

Pin It on Pinterest

Shares